EmailPrint

Thiếu 'ngân hàng trung ương' gây nhiễu việc trao đổi tiền trong game

Trong game, bạn lúc nào cũng có thể mua được vũ khí ảo nếu có tấm thẻ tín dụng thật. Ví dụ, nếu thấy thiếu những đồng vàng (ảo) để mua chiếc búa chiến trong World of Warcraft chẳng hạn, bạn có thể vào một trong những trang web buôn bán vàng của trò chơi này, dùng tiền thật để nhận lấy những đồng vàng ảo.

Tại trang web ige.com, với 51,99 USD bạn có thể đổi lấy 500 đồng vàng, đủ để mua vũ khí có tên là Hammer of Titans. IGE và các đối thủ cạnh tranh cũng buôn bán tiền ảo trong những trò chơi phổ biến khác như Everquest, Ultima Online, City of Heroes.

Nhưng theo các chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực nghiên cứu khía cạnh kinh tế của thế giới ảo, việc đưa ra được tỷ giá công bằng khi trao đổi tiền thật lấy tiền ảo là một điều rất khó khăn vì ở đây không có hệ thống thiết lập các tỷ lệ trao đổi và xử lý những trường hợp trao đổi quá bất hợp lý.

"Tôi đã nghiên cứu các dữ liệu và vẫn vấp phải... bức tường quá dày", Dan Hunter, Phó giáo sư chuyên về pháp lý và đạo đức kinh doanh tại trường Wharton, đại học Pennsylvania, cho biết.

Do hàng triệu USD tiền thật đang được dành cho những đồng tiền ảo, người mua sẽ có thể bị "bịp" nếu họ trả cho người bán nhiều hơn giá trị thật sự của các đồng tiền trong game. Dù một số công ty luôn cố gắng duy trì một mức trần cố định cho tỷ giá trao đổi gữa đồng USD thật và đồng vàng ảo trên trang web của mình, họ vẫn không thể điều khiển được những tác động của các giao dịch thứ cấp.

Do phần lớn các game nhiều người tham gia cho phép người chơi trao đổi các hàng hoá ảo, những ai có "máu" kinh doanh sẽ tạm thời rời khỏi thế giới game và mua bán các đồng tiền ảo của mình trên những trang lớn như IGE, eBay.

Những người muốn mua bán thường dùng đến các trang trao đổi thứ cấp để tìm nhau. Ví dụ trên trang IGE.com, người mua và người bán có thể giao dịch đến 10 triệu đồng vàng trong game Ultima Online bằng tiền thật chẳng hạn. Còn nếu muốn trao tiền ảo, họ phải gặp nhau trong thế giới game để "trao tay" hàng hoá.

IGE cũng hoạt động với tư cách là một trung gian khi họ dùng tiền thật mua tiền ảo từ người chơi game rồi bán lại chúng cho những game thủ khác.

Chính hoạt động trao đổi tiền tệ trong thế giới kỳ ảo này đã khiến các nhà kinh tế học thấy thích thú tìm hiểu và họ nhận thấy rằng mô hình kinh tế trong game phản ánh đời thực và đôi khi có thể dự đoán cách mà mọi người cư xử trong thế giới thật. Và cũng giống như "chợ đen" trong thực tế, các trang trao đổi thứ cấp chính là một yếu tố rất khó định hình.

GameUSD, một trang của Trung Quốc, cũng đang cập nhật dữ liệu giao dịch cho những trò chơi "nóng" nhất. Nhưng mỉa mai thay, sự yếu kém của đồng USD trên thị trường thế giới khiến cho tiền trong game cũng đang mất dần giá trị khi so sánh với đồng USD trong tình hình lạm phát hiện nay.

Vấn đề này được giải thích khá đơn giản: Do không có một ngân hàng trung ương quản lý các luồng tiền ảo, ngày càng nhiều tiền đổ ra thị trường. Vì vậy, số tiền có thể mua được một lâu đài ngày hôm nay có lẽ chỉ mua được một cái rìu chiến vào ngày mai.

Tianmin Zhu, nhà nghiên cứu của GameUSD, cho biết các đồng nghiệp của ông đã thu thập nhiều dữ liệu bằng cách tập hợp các tỷ giá trao đổi từ rất nhiều trang thứ cấp, trong đó có IGE.

Nhưng Hunter, chuyên gia của Terra Nova, một trang web hàng đầu về hoạt động kinh doanh trong thế giới ảo, cùng các chuyên gia khác lại cho rằng việc định hình các tỷ giá trao đổi thực hiện tại là hết sức phức tạp đối với GameUSD và công ty này không thể tính toán với độ chính xác cao. Đơn giản là có quá nhiều thị trường khác nhau cho các đồng vàng và các loại tiền tệ khác.

"Hai năm trước đây, eBay là thị trường duy nhất", Castronova, Giáo sư trường đại học Indiana cho biết. Nhưng sau đó eBay bắt đầu làm những việc khiến cho họ không còn là đại diện tiêu biểu nữa, ví dụ như việc định giá dữ liệu. "Trước đây bạn có thể tải toàn bộ các trang và đưa ra một bảng tính", ông nói. "Giờ đây bạn không thể lấy được một con số nào về giá cả trung bình nữa".

Về phần mình, Zhu khẳng định dữ liệu của họ là chính xác, mặc dù có thể không nhất quán. Và Castronova cho biết dữ liệu của GameUSD ít nhất là có vẻ sát với thực tế.

Nhiều nhà phát triển game có nguyên tắc không công khai các dữ liệu liên quan đến khía cạnh kinh tế trong các trò chơi. Lý do là họ thiết kế ra các sân chơi ảo chứ không phải các thị trường kinh tế ảo.

"Chúng tôi không giữ những dữ liệu đó vì chúng không quan trọng đối với chúng tôi", Sam Lewis, một kỹ sư thiết kế game cao cấp của Sony Online Entertainment, cho biết. "Mục tiêu của chúng tôi là tạo ra những trò chơi để giải trí".

Nhưng một điều thật buồn cười là chính Sony Online vừa trở thành hãng phát hành game MMORPG lớn đầu tiên điều hành hoạt động của thị trường trao đổi thứ cấp. Cái gọi là Station Exchange của họ cho phép những người chơi trò Everquest 2 mua bán hàng hoá game trong một môi trường có kiểm soát.

Dù IGE được coi là trang chính về trao đổi hàng ảo, họ vẫn thấy rằng trang mới của Sony với tỷ giá trao đổi chính xác có thể là một đối thủ cạnh tranh.

"Đó là một thị trường rất mạnh", Steve Salyer, Chủ tịch IGE nhận định. Ông cho biết do các game MMORPG lớn thường chia người chơi thành nhiều bộ phận theo các server khác nhau để dễ quản lý nên giá cả của hàng ảo giữa các server có thể khác nhau.

Castronova cho biết các tỷ giá trao đổi dựa trên yếu tố duy nhất là cung và cầu và chúng có thể khác nhau ngay trong một trò chơi. Tuy nhiên, các nhà phát triển game có thể dễ dàng kiểm soát sự lạm phát ngay trong game. "Họ có thể đưa con số lạm phát bằng 0 vào cơ sở dữ liệu", ông nói.

Dù hiện nay rất khó xác định chính xác các dữ liệu về tỷ giá trao đổi trong game, nhiều người vẫn tin rằng cơ cấu này sẽ thay đổi theo thời gian, do giá trị của toàn bộ thị trường này một ngày nào đó sẽ phát triển rất lớn và chính phủ sẽ không thể không quan tâm.

Thuỳ Hương (theo CNet)