EmailPrint

Lịch sử game (Phần 11): 'Cụ già' Nintendo 64 trượt chân

Nintendo 64 thường được gọi là N64/Ultra 64 và xuất hiện trên thị trường Nhật, Mỹ vào năm 1996, châu Âu năm 1997. Hệ máy Nintendo được công ty Silicon Graphics thiết kế và có đồ họa động thời gian thực theo công nghệ 32 bit và CPU theo công nghệ 64 bit.

Không như mong đợi

Sau khi Rareware (Anh) và Midway (Mỹ) nghe đến sản phẩm mới của Nintendo, họ đã hướng đến mục tiêu thiết kế các trò chơi từng chạy trên máy thùng cho N64, ví dụ như Killer Instinct và Cruis’n USA. Trong đó, Killer Instinct là sản phẩm tốt nhất thời đó về mặt đồ họa, đặc biệt là bối cảnh phim được lấy ra để làm nền cho nhân vật di chuyển theo chiều ngang. Người ta phóng đại sự thành công của nó vì họ tin rằng phần đồ họa rất giống với phim trong bản chạy trên Nintendo 64.

Tuy nhiên, không ít người lại thấy thất vọng vì bản N64 cuối cùng lại hoàn toàn tỏ ra không bằng kẻ tiền bối xuất hiện trên máy thùng. Do các đầu mục trò chơi không được hưởng ứng nên đầu máy Nintendo 64 bán được rất ít, nhất là do hãng hơi chậm chân đối với thế hệ console đó. Họ quảng cáo nhiều tính năng của sản phẩm này là “đột phá” và “sáng tạo” nhưng vấn đề duy nhất là phần lớn các đặc điểm “ưu việt” này thực tế được dùng trong các công nghệ cũ kỹ. Trò chơi đầu tiên mà hệ máy này cho là theo công nghệ 64 bit thực ra là có từ thời máy Atari Jaguar. Vectrex theo công nghệ 8 bit là loại máy đầu tiên có cần điều khiển analog còn console đầu tiên có 4 cổng điều khiển là Bally Astrocade. Tuy vậy, N64 là hệ máy phổ biến đầu tiên có các đặc điểm này.

Trong các trò chơi được thiết kế cho máy, Super Mario đến nay vẫn được coi là một trong những trò chơi hay nhất trong lịch sử. Ngoài ra còn một số trò chơi được yêu thích trên hệ máy này như Blast Corps, Diddy Kong Racing, GoldenEye 007, Banjo-Kazooie, Perfect Dark, Jet Force Gemini, Donkey Kong 64, Conker’s Bad Fur Day.

Phần mềm cuối cùng được phát triển cho Nintendo 64 và phát hành trên đất Mỹ là Tony Hawk’s Pro Skater 3 (năm 2002), còn trò chơi cuối cùng mà người châu Âu được chơi trên hệ máy này là Mario Party 3 (năm 2001).

Trung thành với băng game

Nintendo 64 là dòng console cuối cùng dùng băng game để chứa nội dung trò chơi. Hãng đã chọn cách này vì các lý do sau:

- Băng game có thời gian tải nhanh hơn đĩa và có thể quan sát được từ màn hình tải game xuất hiện trong nhiều trò chơi dành cho PlayStation nhưng không có trong các phiên bản N64.

- Băng game khó bị sao (do đó, bảo vệ được hoạt động sao chép bất hợp pháp). Các thiết bị giao diện cho PC sau này mới được phát triển, mặc dù chúng khá hiếm so với ổ CD dùng trên PlayStation.

- Có thể thêm chip hỗ trợ đặc biệt như đồng vi xử lý (coprocessor) cho băng game, tương tự như trên một số game của máy SNES.

Một ưu thế nữa là phần lớn các băng game đều lưu thông tin cá nhân và hoạt động chơi game nên người sử dụng không cần đến thẻ nhớ rời và đắt đỏ. Về mặt đồ họa, lợi ích của hệ thống băng game Nintendo được hòa trộn với nhau. Khi mà các trò chơi trên N64 nói chung có điểm đa giác nhiều hơn, do đó nhân vật và bối cảnh game được thể hiện phức tạp hơn với không gian ba chiều.

Tuy vậy, dung lượng hạn chế của băng game khiến cho hình ảnh trò chơi trông “dẹt lép”, không thể hiện được đầy đủ hình ảnh 3D. Các băng game thế hệ sau (như Resident Evil 2) có dung lượng lớn hơn và thể hiện được đồ họa ấn tượng hơn và chi tiết hơn. Nhưng dù sao Nintendo vẫn là kẻ chậm chân và thiếu khả năng cạnh tranh về giá cả trong cuộc chiến console.

Vào lúc đó, các loại máy đối địch nhau của Sony và Sega dùng đĩa CD-ROM để lưu trò chơi của mình. Chi phí sản xuất và phân phối đĩa thì rẻ hơn so với băng game nên các nhà phát hành game bên thứ ba hoạt động thuận lợi hơn.

Điều này khiến cho các hãng phát triển game từng hỗ trợ Nintendo quay sang thiết kế phần mềm cho những dòng máy khác để giành ưu thế lợi nhuận cao hơn. Cuộc “xung đột” giữa băng game và đĩa quang lên đến đỉnh điểm khi Final Fantasy VII được phát hành. Bất chấp thực tế là 6 phiên bản trước của game này được tung ra trên nền máy của Nintendo, Squaresoft – nhà sản xuất loạt Final Fantasy, đã quyết định đưa “đời” thứ 7 này lên máy PlayStation của Sony.

Nhưng dù sao, bất chấp tất cả những khó khăn đó, N64 vẫn hỗ trợ cho nhiều trò chơi yêu thích và mang tính biểu tượng cho hãng như Mario và Zelda. Vào năm 2001, Nintendo 64 bị thay thế bằng máy Nintendo GameCube dùng đĩa quang.

Các thiết bị ngoại vi

Controler Pak là một thẻ nhớ được cắm vào bộ điều khiển và cho phép người chơi lưu thành quả của mình vào các “trang”. Những mẫu nguyên thủy có dung lượng 256 KB, được chia là 123 “trang”, nhưng sản phẩm của các bên thứ ba có khả năng nhớ nhiều hơn. Số “trang” của từng trò chơi đều khác nhau. Controller Pak mới đầu rất hữu dụng và cần thiết cho các game trên hệ máy N64. Nhưng qua thời gian, Controller Pak mất dần vị thế của mình vào tay các loại pin back-up (khôi phục dữ liệu) trong một số băng game. Các trò chơi mà hãng Konami phát hành đều yêu cầu Controller Pak để lưu dữ liệu, mặc dù nhiều băng game có thể chứa đến 3-4 khe cắm thẻ (ví dụ như Holy Magic Century).

Expansion Pak – Bộ nhớ mở rộng được cắm vào một cổng của console với bộ nhớ RAM 4MB. Chỉ một số ít trò chơi như Perfect Dark và Star Wars: Rogue Squadron hỗ trợ phần mở rộng này, trong khi các game như Donkey Kong 64 và The Legend of Zelda: Majora's Mask chỉ yêu cầu nó cho quá trình chơi. Những game hỗ trợ thường mang đến cho người chơi độ phân giải video cao hơn khi thể hiện hoặc trong Perfect Dark, có thể mở được 100% gameplay. Bộ nhớ mở rộng này được bán cùng Donkey Kong 64 và bán riêng.

Rumble Pak là thiết bị ngoại vi được cắm vào bộ điều khiển và có khả năng rung bần bật trong quá trình chơi. Kể từ khi phát hành năm 1997 cùng với game Star Fox 64, nó đã trở thành chuẩn tích hợp cho các bộ điều khiển máy console hiện đại.

Transfer Pak là thiết bị ngoại vi được cắm vào bộ điều khiển, cho phép Nintendo 64 truyền dữ liệu giữa các trò trên máy Game Boy và Nintendo 64. Pokémon Stadium là trò chơi phụ thuộc vào Transfer Pak. Perfect Dark của Rare mới đầu định tích hợp với thiết bị này nhưng để dùng các bức ảnh chụp từ Game Boy có gắn camera, nhưng sau đó chức năng này bị xóa đi.

64DD là ổ đĩa chính thức thể hiện sự thất bại về mặt thương mại của hãng và chưa bao giờ phát hành ngoài lãnh thổ Nhật Bản. Thiết bị có tính năng nối mạng tương tự như Satellaview của máy SNES.

Bộ nắn dòng dùng cho các trò chơi trên máy Game Boy. Không có nắn dòng chính thức nào để chơi băng game của Game Boy, cũng giống như Super Game Boy và một adaptor chính thức của nó chưa bao giờ được phát hành.

Thiên Bình

Còn nữa