Symbian với phát triển game di động
Hệ điều hành Symbian trên điện thoại thông minh (smartphone) mang lại sức mạnh mới cho game điện thoại. Nó cho phép tận dụng tối đa các ưu thế của công nghệ mới và khắc phục những giới hạn mà Java (J2ME) đang vấp phải. Game chạy trên Symbian mang tính giải trí thực sự cho loại thiết bị hiện đại này.
![]() |
| Những mẫu smartphone sử dụng Symbian OS. |
Symbian OS giải quyết được 2 điểm yếu cốt lõi của J2ME để giải phóng lập trình game. Điểm thứ nhất là giới hạn về kích thước cho phép của những MIDlet (tên gọi những ứng dụng viết bằng J2ME) quá nhỏ bé. Để thích ứng trong môi trường eo hẹp trước đây, Java đã tự thu mình lại bằng nhiều cách. Tuy nhiên, những giới hạn mà J2ME tự đặt ra cho mình là vật cản để khai thác những công nghệ mới. Hệ điều hành Symbian cho phép những ứng dụng .SIS của mình lớn gấp hàng chục lần so với J2ME, lên đến hàng megabyte. Việc gia tăng kích thước ứng dụng cho phép lập trình viên đưa vào game nhiều hình ảnh, âm thanh, đoạn phim video hơn, hay kéo dài nội dung câu chuyện hơn. Bên cạnh đó, Symbian cung cấp những giao diện lập trình ứng dụng (API) để khai thác những giao tiếp không dây mới như Bluetooth xây dựng những game nhiều người tham gia (multiplayer).
| Thông số kỹ thuật | J2ME | Symbian OS |
| Kích thước ứng dụng cho phép | Hạn chế | Thoải mái |
| Chuẩn mở | Có | Có |
| Nhà sản xuất hỗ trợ | Nhiều | Nhiều |
| Cài đặt qua mạng (OTA) | Có | Có |
| Tự động thực thi | Không | Có |
| Ngôn ngữ sử dụng | Java | C++ |
| Kết nối máy chủ từ xa | Có | Có |
| Hoạt hoạ 2 chiều | Có | Có |
| Hoạt hoạ 3 chiều | Không | Có |
| Trình diễn video | Không | Có |
| Âm thanh MIDI | Có | Có |
| Âm thanh thực | Không | Có |
| Truy xuất giao tiếp không dây | Không | Có |
Điểm thứ hai mà Symbian vượt trội hơn trong lập trình game vì nó sử dụng ngôn ngữ C++ làm nền tảng. Những phần mềm viết từ C++ có tính cô đọng và được biên dịch dịch ra mã máy (native code) ngay khi đóng gói nên có tốc độ thực thi cao, trong khi những phần mềm Java mới được "thông dịch" ra mã trung gian, phải được dịch lại 1 lần nữa ra mã máy mỗi khi chạy.
![]() |
| N-Gage QD chạy trên Symbian OS series 60 là một máy chơi game chuyên nghiệp. |
Đến nay, Symbian series 60 đã sang đến thế hệ thứ 3, được tích hợp cả tập lệnh hỗ trợ lập trình đồ hoạ OpenGL ES chuyên dụng cho đồ hoạ. Những nhà phát triển game dần chuyển hướng sang môi trường chuyên nghiệp này, và để lại J2ME gọn nhẹ cho những ứng dụng không đòi hỏi nhiều về giao diện, tốc độ và sự kết nối. Symbian được 4 "ông lớn" trong công nghiệp di động hiện đang nắm giữ 70% thị phần là Nokia, Sony-Ericsson, Panasonic và Siemens cam kết sử dụng trong những sản phẩm thông minh của họ. Sản phẩm điện thoại N-Gage của Nokia được biết đến là thiết bị chơi game chuyên dụng bên cạnh những sản phẩm vốn nổi tiếng như Game Boy, PSP, v.v...
Những lập trình viên đã xây dựng hẳn một game engine (nền tảng game) 3D để chứng minh cho sức mạnh của Symbian, và bạn có thể tải về tại đây cùng nhiều hướng dẫn về kỹ thuật lập trình đa phương tiện cho Symbian OS. Mặc dù tiến bộ rất nhiều nhưng việc lập trình trên điện thoại vẫn không khác mấy cho PC thời kỳ sơ khai. Phần cứng của điện thoại không có card chuyên dụng tăng tốc đồ hoạ, bộ xử lý nhìn chung khá chậm, đó là hai lý do khiến lập trình viên phải cân nhắc rất nhiều để tối ưu được những tính toán và dựng hình tạo game của mình.
Chương trình mẫu game engine 3D cung cấp cho những kỹ thuật tương đối hoàn chỉnh và tối ưu để có thể đóng vai trò nền tảng đồ hoạ cho game. Tài liệu đi kèm có cả hướng dẫn về những thủ thuật trong lập trình trên điện thoại di động. Những lưu ý khi dựng hình, những phương pháp giả lập tính số thực cho đến những phương thức được tạo sẵn để bạn quản lý các đối tượng 3D của mình.
![]() ![]() |
| Sky Force - một game kinh điển trên điện thoại 6600. |
Đến nay, J2ME vẫn là lựa chọn số một mà các nhà phát triển game bởi sức hấp dẫn từ con số khổng lồ khách hàng đang sở hữu những thiết bị có hỗ trợ Java. Nhưng các nhà lập trình game đang dần chuyển sang môi trường Symbian mới này để tự do hơn trong những sáng tạo của mình. Game di động không còn là một bổ sung nhỏ trong ngành công nghiệp di động nữa. Nó đã trở thành một nhánh trong công nghiệp giải trí. Bởi vậy, những đại gia hỗ trợ Symbian cam kết sẽ phát triển dài hạn để hệ điều hành này trở nên phổ biến. Giới game thủ hy vọng sẽ được chơi nhiều game thực sự nghiêm túc, tạm biệt những game "cổ lỗ sĩ" qua trình giả lập trên chiếc điện thoại của mình.
B.H.H.